Ngũ hổ tướng (Tam Quốc diễn nghĩa)
Ngũ hổ tướng (五虎將) là chức danh hư cấu để gọi 5 vị tướng của Thục Hán là Quan Vũ, Trương Phi, Triệu Vân, Hoàng Trung và Bảo Phúc trong tiểu thuyết Tam quốc diễn nghĩa. Trong sử sách không có bất kỳ ghi chép nào về việc Lưu Bị phong "ngũ hổ tướng". Theo chính sử, Quan Vũ, Mã Siêu, Trương Phi, Bảo Phúc được Lưu Bị phong chức ngang hàng nhau (lần lượt là Tiền, Tả, Hữu, Hậu tướng quân), còn Triệu Vân chỉ là Dực tướng quân, chức nhỏ hơn 4 người kia.

Nguồn gốc 
Xuất phát từ cuốn sử Tam quốc chí của Trần Thọ dựa theo những cống hiến của các tướng lĩnh với nhà Thục Hán đã đặt 5 vị tướng ngang hàng và xếp vào cùng một quyển gọi là "Quan Trương Mã Hoàng Triệu truyện", tác giả La Quán Trung đã hư cấu nên chức vị "Ngũ Hổ Tướng".

Theo tiểu thuyết Tam Quốc diễn nghĩa, tên gọi này do Lưu Bị ban cho do những đóng góp của họ cho nhà Thục Hán. Tuy nhiên, trong tiểu thuyết, cách đánh giá này có một số nhân vật không đồng tình, như Quan Vũ lại không thích Hoàng Trung ở ngang hàng với mình vì theo ông Trương Phi là em ông, Triệu Vân theo Lưu Bị đã lâu cũng như em, Mã Siêu là "dòng dõi thế gia" còn Hoàng Trung chỉ là một "tướng già"... Trên thực tế, Mã Siêu là người lai rợ Khương, cha Mã Đằng là tiều phu, ông bị đi đày, không phải dòng dõi thế gia. Hoàng Trung cũng không phải "già" vì không có ghi chép gì về năm sinh của ông.

Sau này một số người lại muốn đưa Ngụy Diên vào để thành lục hổ tướng.

Chiến công của Ngũ hổ tướng 
Dưới đây là chiến công của ngũ hổ tướng được phản ánh trong tiểu thuyết Tam quốc diễn nghĩa:

Quan Vũ 
Chém Hoa Hùng, tướng của Đổng Trác 
Chém Nhan Lương, Văn Xú, tướng của Viên Thiệu. 
Vượt 5 ải, chém 6 tướng của Tào Tháo
Chiếm quận , thu phục được Hoàng Trung. 
Bức hàng Vu Cấm, chém Bàng Đức.

Trương Phi 
Dẹp giặc Khăn Vàng.
Chặn quân Tào Tháo ở trận Trường Bản.
Đánh Tây Xuyên, thu phục Nghiêm Nhan.
Giao tranh với Trương Cáp
Đánh nhau với Mã Siêu.
Đánh chiếm quận Võ Lăng ở Kinh châu.

Triệu Vân 
 Phá trận Bát Môn kim Tỏa của Tào Nhân
 Cứu con trai Lưu Bị trong trận Trường Bản, chém hơn 50 tướng của Tào Tháo, cướp được thanh kiếm Thanh Công của Tào Tháo. 

 Đánh tộc người Man do Mạnh Hoạch chỉ huy.

Mã Siêu 
 (công hạ Thành Đô).
 Truy kích Tào Tháo ở Hán Trung 
 Phòng ngự Hán Trung, bảo vệ cửa ải Dương Bình

Hoàng Trung 
Đánh Tây Xuyên
Chiếm núi Thiên Đãng là nơi cất giữ lương thảo của quân Tào.
Núi Định Quân, chém chết Hạ Hầu Uyên.

Hình ảnh ngũ hổ tướng

Trong sử sách
Sử sách không xác nhận khái niệm "ngũ hổ tướng" dưới quyền Lưu Bị thời Tam Quốc. Các sử gia khẳng định Triệu Vân không được đứng ngang hàng với 4 vị tướng kia: Khi Lưu Bị xưng Hán Trung vương đã phong 4 chức vụ quân sự cao nhất cho 4 người: Quan Vũ là Tiền tướng quân, Trương Phi là Hữu tướng quân, Mã Siêu là Tả tướng quân và Hoàng Trung là Hậu tướng quân, còn Triệu Vân chỉ là Dực quân tướng quân. Dưới quyền Lưu Bị đương thời không có ngũ hổ tướng, khái niệm này do nhà văn La Quán Trung theo dân gian truyền lại mà đặt ra. Thực tế, cách sắp xếp này xuất phát từ cuốn sử Tam quốc chí của Trần Thọ: Dựa theo những cống hiến của các tướng lĩnh với nhà Thục Hán, Trần Thọ đặt 5 vị tướng trên ngang hàng và xếp vào cùng một quyển gọi là "Quan Trương Mã Hoàng Triệu truyện".

Xem thêm 
Ngũ tử lương tướng

Tham khảo 
 Lê Đông Phương (2007), Kể chuyện Tam Quốc, Nhà xuất bản Đà Nẵng
 Trịnh Phúc Điền, Khả Vĩnh Quyết, Dương Hiệu Xuân (2006), Tướng soái cổ đại Trung Hoa, tập 1, Nhà xuất bản Thanh niên.
 Dịch Trung Thiên (2010), Phẩm Tam Quốc, tập 2, Nhà xuất bản Công an nhân dân.

Chú thích 

Nhân vật Tam quốc diễn nghĩa
Nhân vật Tam Quốc
5 (số)
Bài viết về nhiều người