Pohaci
Pohaci nyaéta ngaran séjén ti Déwa (dina mitologi Hindu) di kabudayaan jeung istiadat kasundaan. Dina konteks spiritual Sunda, Pohaci mangrupa proyéksi ti déwa nu nangtayungan dina kahirupan masarakat Sunda jaman baheula.

Déskripsi
Dina kahirupan masarakat Sunda jaman baheula, kacida kentel sarta deukeutna jeung sababaraha ngaran Pohaci. Pohaci nyaéta Déwa atawa biasana ogé disebut salaku Déwi nu nangtayungan sagala paripolah sarta kagiatan masarakat Sunda. Pohaci mangrupa Dewi bawahan ti Batara atawa Bujangga. Sedengkeun Batara atawa Bujangga dipupuhuan ku Sunan Ambu. Sunan Ambu di dieu nyaéta bisa ogé disebut salaku Mahadéwi nu mupuhuan Batara jeung Pohaci.

Sunan Ambu mangrupa salah sahiji proyéksi ti mancapat lima pancer. Puseur Mandala Agungna aya di Sunan Ambu. Sunan Ambu nyaéta puseur ti opat juru angin nu dipupuhuan deui ku Batara atawa Bujangga. Dina Carita Pantun Lutung Kasarung, Sunan Ambu nurunkeun opat Batara keur ngabantuan Purba Sari, nyaéta: Batara Tua, Batara Séda, Batara Sakti, jeung Batara Leuwih.

Pohaci sabenerna dina mitologi kasundaan ngan aya 20 nu ayana di juru angin antara Batara hiji jeung Batara séjénna. Dina Carita Pantun Lutung Kasarung, dicaritakeun jumlahna 40 Pohaci anu boga pancén séwang-séwangan. Dina masarakat Sunda umumna, Pohaci sok sering dihubungkeun jeung Nyi Pohaci Sanghyang Asri atawa Déwi Paré. Ieu sabenerna teu salah, dina Carita Pantun Lutung Kasarung, Sunan Ambu ngajarkeun Purba Sari mélak paré. Nepi ka dina ngalakukeun sakabéh kagiatan, kentel pisan ku neda widi jeung ngadu’a ka unggal Pohaci. Ieu salah sahiji du’a atawa paménta, di dieu dicontoan dina masak sangu:

Dina kahirupa adat Sunda, biasana nu leuwih hafal ngaran-ngaran Pohaci nyaéta awéwé atawa indung. Sabab Pohaci sakapeung identik jeung sakabéh kagiatan nu dilakukeun ku awéwé. Boh dina mélak, masak, ngababarkeun, jrrd.
Sababaraha ngaran Pohaci nu disebut dina Carita Pantun Lutung Kasarung:
Pohaci Muruhmuy Putih
Pohaci Terus Rarang
Pohaci Rambat Rarang
Pohaci Lencop Rerang
Pohaci Lencop Hurip
Pohaci Lenggang Rerang
Pohaci Lenggok Maya
Pohaci Pancar Hurip
Pohaci Naga Gini
Pohaci Jayang Gana
Pohaci Tenjo Maya
Pohaci Pangdurat Sari
Pohaci Lenggok Kuning.

Catetan

Mitos
Unak-anik budaya Sunda