Pandan
Pandan nyaéta rupa tangkal monokotil tina genus Pandanus. Tangkalna jangkung aya nu nepi ka 11 m. Watangna lempeng, buleud, régangna monopodial. Daunna nunggal, lansét, sisina régé-régé, tungtungna seukeut, tulangna sajajar, panjangna 75 nepi ka 90 senti, lebarna 3-5 senti, warnana héjo. Pandan nyaéta jenis tutuwuhan anu geus lila dimangpaatkeun ku masarakat Indonesia pikeun rupa-rupa kaperluan, ti mimiti pikeun bungbu dapur, bahan ubar, nepi ka kaperluan acara agama.  
Jenis pandan anu mindeng dipaké pikeun bahan baku nyieun samak nyaéta Pandanus tectorius, P. odoratissimus, P. dubius sarta P.furcatus. Cacak sapanjang sisi daunna cucukan, tapi jenis ieu mah liat sarta teu babari pites alatan serat trakeidna panjang. Pandan seungit (P.amaryllifolius) mangrupa hiji-hijina pandan anu miboga daun anu seungit sarta miboga hasiat pikeun dijadikeun ubar. Pandanin nyaéta senyawa anu diékstrak tina pandan seungit ieu miboga hasiat minangka antivirus ka virus anu narajang manusa, contona virus herpés sarta virus influenza. Aya sawatara jenis pandan anu geus dipaké minangka pepelakan hiasan alatan miboga wangun unik atawa ahéng, di antarana P. dubius, P.tectorius cv sanderi, P. spurius cv putat, sarta P. utilis.

Jenis Pandan
Saeutikna aya 600 jenis pandan Di sakuliah dunya, di antarana nyaéta:

Pandan wangi (Pandanus ammaryllifolius)
Pandan Laut (Pandanus tectorius).
Pandan cucuk.
Buah Beureum Papua (Pandanus conoideus).
Pandan Mulintir (Pandanus utilis).
Pandan Bodas (Pandanus baphtisii).
Pandan Afrika (Pandanus pygmeus).

Manfaat
Sababaraha jenis pandan kapaké pikeun kahirupan manusa:
Pandan seungit daunna dipaké pikeun nyeungitkeun jeung ngawarnaan dahareun, ogé komponén dekorasi jeung panyeungit hawa.
Pandan cucuk, daun nu digaringkeun dipaké pikeun bahan baku anyaman, boh keur samak atawa topi pandan.
Buah Beureum, Ti Pulo Papua anu buahna dipikawanoh minangka ubar atawa suplemén anu nyéhatkeun awak.

Referensi

Pandanaceae
Tutuwuhan bungbu