Apicomplexa
Apicomplexa atawa sakapeung sok disebut Sporozoa (basa Latin, spore = siki, zoa = sato) nyaéta kelompok protista unisélulér nu siklus hirupna miboga wangun siga spora. Apicomplexa teu mibanda alat gerak. Sakabéh apicomplexa hirup minangka parasit dina awak sato jeung manusa.

Sistem Hirup Apicomplexa 

Cara réproduksi apicomplexa nyaéta sacara aséksual jeung séksual. Gantina sistem aséksual jeung séksualna kompléks, kalawan robahna bisa sababaraha kali ganti bentuk sarta kudu boga dua atau leuwih indung inang. Réproduksi aséksual dilakonan ku cara meulah binér. Sedengkeun réproduksi séksual dilakonan ku ngawangun gamet tuluy diteruskeun ku ngahijina gamet jalu jeung bikang. Conto apicomplexa nyaéta Toxoplasma gondii anu ngalantarankeun panyakit toksoplasmosis jeung Plasmodium anu ngalantarankeun panyakit malaria di manusa.

Toxoplasma gondii asup ka awak manusa ngaliwatan kadaharan, misalna daging nu katepaan kista Toxoplasma ti féses ucing. Inféksi Toxoplasma utama ngabahayakeun pikeun indung nu keur reuneuh sabab bisa maéhan émbrio atawa orok nu dibabarkeun bisa cacat. Plasmodium asup ka awak manusa ngaliwatan reungit Anopheles bikang. Di jero awak manusa, plasmodium nyerang sél-sél haté jeung sél-sél getih (éritrosit). Aya opat rupa plasmodium anu bisa ngalantarankeun panyakit malaria nyaéta Plasmodium vivax, Plasmodium ovale, Plasmodium malariae, jeung Plasmodium falciparum.  Plasmodium vivax jeung Plasmodium ovale ngalantarankeun panyakit malaria tertiana, Plasmodium malariae ngalantarankeun panyakit malaria kuartana, jeung Plasmodium falciparum ngalantarankeun panyakit malaria anu pangbahayana nyaéta malaria tropikana

Plasmodium vivax jeung Plasmodium ovale bisa hirup sanajan teu aktif di jero sél haté anu kajangkit malaria mangbulan-bulan nepi ka taunan. Balukarna, di hiji mangsa panyakit malaria bisa kambuh deui. Cara megatkeun siklus hirupna nyaéta ku cara nyempitkeun daérah hirupna nyaéta cai. Boh nguras cai atawa nutup penampungan cai.

Rujukan 

Panyakit
Apicomplexa